Central Hospital'dan Uzman Psikolog Aycan Bulut, travma yaşanmaması için çocuklara Kurban Bayramı'nın nasıl aktarılması gerektiğini anlatıyor.

Akraba bağlarının güçlenmesi, değerlerin hatırlanması ile bir sevinç kaynağı haline gelen bayramlar, hem yetişkinlerin hem de çocukların en sevdiği günlerin başında geliyor. Ancak Kurban Bayramı'nda ailelerin bazı önlemler alması gerekebiliyor. Çünkü çocuklar soyut düşünme kavramına sahip olamadıkları için kurban kesimini dini bir görevden ziyade olumsuz bir ritüel olarak algılayabilir. Hayvanları arkadaş gibi gören çocuklar, onların kesildiğini gördüğünde duygusal çöküntüye uğrayabilir. Bunların yanı sıra ters etki yaşanabilir, çocuklar büyüklerinin hayvanlara zulmettiğini düşünüp hayvanlara zarar verme eğilimi gösterebilir. Çünkü ölüm bilincine sahip olmayan çocuklarda aile büyüklerinin kurban kesmesi, hayvanların öldürülmesinin doğru bir davranış olduğu algısına yol açabilir.

Söyledikleriniz önem taşıyor

Anne babaların aktardığı her bilgi çocuğun ruh dünyasında önemli bir yer ediniyor. Bu nedenle özellikle kurban bayramı gibi hassas dönemlerde çocuğa anlatılanlara dikkat edilmesi gerekiyor. Kesilen kurbanın uyuduğu ya da zaten öleceği gibi cümleler kurmaktan kaçınılmalıdır. Herhangi aksi bir durumda çocuğun aklında kalacak bu bilgi, çocuğun uykuyu ölüm olarak değerlendirmesine yol açabilirken, tedirgin bir ruh haline bürünmesine neden olabilir. Kurban çocuklara anlatılırken, hayvanın nasıl kesildiği konusu üzerinde değil, sosyal açıdan ne anlama geldiği üzerinde durulmalıdır. Çocuğa, insanların bayramda birbiriyle yakın bağlar kurduğu, yardımlaştığı ve bu vesileyle iyiliğin paylaşıldığı açıklanmalıdır. Pozitif duyguların ağır bastığı Kurban Bayramı günleri, doğru aktarım yapıldığında, çocukların hafızasında korku veren bir olgu yerine, güzel ve devam ettirilmesi gereken bir gelenek olarak yer edinecektir.

Kurban haberleri çocuklara izletilmemeli

Kurban kesimine şahit olan çocuk üzülüp, ağlamaya başlarsa ona kızılmamalıdır. Üzülen çocuğa kurbanın canının yanmadığı mutlaka açıklanmalı ve paylaşmanın önemi aktarılmalıdır. İmkanı olan ailelere et dağıtımı sırasında çocuklar da eşlik edebilir. Bu dönemde televizyon izlenirken de ayrıca dikkat edilmelidir. Kurban bayramı günlerinde çocuklara televizyon izletirken de dikkat edilmelidir. Kaçan kurbanlıkları ya da kazaları görmek, çocuğun psikolojisini olumsuz etkileyebilir.

7 yaşından küçük çocuklar kurban kesimine şahit olmamalı

Kurban kesimi, her yaş aralığındaki çocuğa farklı anlatılması gereken bir olgudur. Ancak 7 yaşın altındaki çocukların kurban kesimine kesinlikle şahit olmaması için özellikle dikkat edilmelidir. Çünkü bu yaş aralığındaki çocukların soyut düşünme kabiliyeti gelişmemiş olduğu için anlatılan konuyu kavramaları mümkün olmayabiliyor. Paylaşma ve yardımlaşmanın kültürümüzün bir parçası olduğunun aktarılması ise yapılan işin doğru olduğunu çocuğa hissettirecektir.

Bu belirtilere dikkat

Kurban Bayramı'nda hayvanın öldürüldüğünü veya acı çektiğini düşünen çocukta ölüm korkusu başlayabilir. Kabuslara sebep olabilecek bu travma, çocuğun anne ve babasıyla yatmak istemesine, altını ıslatmasına veya et yemek istememesine sebep olabilir. Bu çocuklar, zamanla içine kapanırken, hırçın davranabilir veya tek başına yapabileceği işleri yapmaktan korkabilir. Ayrıca bıçakla oynama ve arkadaşlarına zarar verme gibi olası sonuçlar da görülebilir. Çocukta böyle belirtiler baş gösterirse mutlaka bir uzman desteğine başvurmak gerekir.